تاریخ دریافت خبر: نظر بینندگان
مردان کودک آزاری مشکل جدیدی نیست بلکه آگاهی و شناخت مردم نسبت به این پدیده بالاتر رفته است؛ اگر تحقیقی در این زمینه انجام شود به این نتیجه می رسیم که آمار آن یا بالا نرفته و یا اینکه به آن شدتی که فکر می کنیم افزایش نداشته است چرا که این موضوع در قدیم هم وجود داشته اما در مورد آن صحبت نمی شده است.

به گزارش خبرنگار ایمنا، آنچه در جامعه ما دیده می شود این است که انگشت اتهام همیشه به سمت فرد نشانه می رود و نهادهای کژکارکرد که انگیزه های نابسامانی را در افراد به وجود می آورند به علت داشتن قدرت برتر پنهان می مانند؛ همچنین به باور بسیاری از کارشناسان حوزه جامعه شناسی استفاده از آسیب شناسان اجتماعی برای ریشه یابی نابسامانی های اجتماعی به درستی انجام نمی گیرد و بیشتر از روانشناسان که رویکردی فردی به مسائل اجتماعی دارند خواسته می شود تا برای معضلات اجتماعی راهکار ارایه دهند. بدیهی است که روانشناسان بین فرد و نهادهای مسئول، همیشه فرد را به تغییر نگرش و سازگاری با وضعیت موجود دعوت می کنند زیرا از منظر آنان نهادهای اجتماعی از حوزه مطالعات فردی خارج بوده و اصلاح شان غیرممکن به نظر می رسد در حالی که این جامعه شناسان هستند که حلقه مفقوده معضلات اجتماعی و کژکاردی نهادهای اجتماعی و ناکارآمدی آنها را آشکارا بیان می کنند.

به منظور بررسی رویکرد جوامع نسبت به معضلات اجتماعی در دو جامعه ایران و کانادا گفت و گویی را با زهرا بیات، جامعه شناس ایرانی مقیم کانادا انجام داده ایم که متن آن را در ادامه می خوانید.

با توجه به اینکه شما در دو جامعه متفاوت ایران و کانادا زندگی کرده اید آسیب هایی که زنان در ایران درگیر آن هستند را چه می دانید؟

به هیچ وجه نمی توان در این خصوص نظر کلی داد چرا که شهرهای مختلف ایران با هم متفاوت هستند؛ اگر بخواهم به صورت کلی نگاه کنم باید بگویم مشکل زنان ایران از نحوه مدرن شدن جامعه ایران جدا نیست؛ همان مشکلاتی که با وارد شدن افسار گسیخته مدرنیته به کشور ایجاد شده است در حوزه زنان و مردان نیز دیده می شود.

در حال حاضر زنان ایران جزء باسوادترین زنان دنیا هستند و حتی در روستاهای ایران زنان باسواد دانشگاه رفته وجود دارد و این بسیار عالی است که یک زن خانه دار تحصیلات دانشگاهی داشته باشد. تفکرات سنتی مانند برده بودن و حرف شنوی بیش از حد زنان تغییر کرده و امروزه زنان ایران تفکرات قوی دارند و در عرصه های اجتماعی و خانواده نظرات خود را با صراحت ابراز می کنند که این رفتار بیانگر پیشرفت در حوزه اجتماعی شدن زنان است.

اما از جهاتی برخی مسائل هنوز عوض نشده است؛ در زندگی مشترک، زوجین با هر مشکلی که روبه رو می شوند به خانواده رجوع می کنند و هنوز استقلال جوانان را به معنای واقعی نمی بینیم. از یک طرف مدرنیته شدیدی دیده می شود در حالی که برخی مسائل سنتی هنوز تغییر نکرده و بخشی از آمار بالای طلاق در ایران به خاطر این عدم تناسب است؛ بدین معنی که سطح آگاهی و توقعات زنان بالا رفته و نهاد خانواده و ابعاد حقوقی آن چندان تغییراتی نداشته است.

وضعیت اشتغال زنان ایران را چگونه ارزیابی می کنید؟

در ایران در بسیاری از محیط ها مشاغل بسیار زنانه شده و این البته یک روند جهانی است؛ اما آمار جدیدی در این خصوص اعلام شده که مشارکت شغلی زنان حتی نسبت به ۲۰ تا ۳۰ سال پیش بسیار افزایش یافته است، اشتغال در ایران زنانه شده است و بزرگترین علت آن پرداخت دستمزد کمتر و کارایی بیشتر زنان است که این ظلم بزرگ ونوعی بهره کشی از زنان است که به شدت نیازمند یکسان سازی حقوق و دستمزد زنان هستیم. اگرچه این تبعیض ساختاری در همه دنیا دیده می شود اما تفاوت این حقوق و دستمزد زنان در دیگر کشورها به اندازه ایران فاحش و تاسف بار نیست.

نگاه شما به وضعیت تحصیلی دانش آموزان در ایران چگونه است؟

آموزش وپرورش ایران در سال های اخیر با تغییرات جدی همراه بوده است، سطح سواد کودکان بالا رفته و محتواهای درسی تغییر کرده است؛ دروسی برای آموزش مهارت های زندگی و اخلاق صحیح به مواد درسی اضافه شده که بسیار قابل تقدیر است چرا که ایران به خاطر ارتباطات گسترده ای که با اکثر کشورها دارد پیشرفت ها و برنامه ریزی بسیاری داشته که برای این موضوعات پول، اراده سیاسی و برنامه ریزی نیازمند است که ایران تمام اینها را دارد در حالی که بسیاری از کشورها این نگاه و برنامه ریزی را ندارند.

اما از طرف دیگر در گروه سنی دانش آموزان استرس های بسیاری دیده می شود و این مسئله از دبستان تا دبیرستان همراه آنها است که همه خوشبختی خود را در تحصیلات دانشگاهی آن هم در رشته های خاصی همچون پزشکی می دانند و روحیه پدرسالاری و توقعات بالا از تحصیلات هنوز وجود دارد؛ هنوز تحصیلات را عامل خوشبختی و عامل داشتن آینده خوب می دانند و متاسفانه استرس های آنها به این موضوع برمی گردد؛ فشارهای قبولی کنکور بر نوجوانان ایرانی زیاد است که دلایل بسیاری اعم از شرایط اقتصادی، بحران بیکاری و زنانه شدن مشاغل در این حوزه دیده می شود.

موضوع بحران های مردان در بسیاری افراد دیده می شود و این مختص ایران هم نیست؛ زمانی بود که اگر دیپلم داشتید شغل برای افراد وجود داشت اما امروزه وجود مشاغل کاذب و مشاغلی که در آینده بیشتر زنانه هستند به این بحران دامن می زند و برای مردان کمتر شغل پیدا می شود چرا که شغل های آینده مشاغلی زنانه هستند مشاغلی مانند نگهداری از سالمندان، آموزش وپرورش، بهداشت و درمان که اکثر اینها زنانه هستند و مشاغلی مانند معدن، نفت، رانندگی با ظهور تکنولوژی های جدید در حال از بین رفتن است که این موضوع باعث عقب افتادن پسران می شو.

موضوع بیکاری مردان در خارج از کشور چندان عیب نیست اما برای فرهنگ ایران بسیار نامانوس و نامطلوب است؛ در کل بحران های مردانه در ایران بدتر است اگرچه در تمام دنیا این موضوع ناپسند است اما در ایران با توجه به فرهنگ سنتی که مرد را متکفل خانواده می داند چندان مطلوب نیست.

در ایران معمولا فرزندان تا سنین میانسالی با حمایت خانواده زندگی می کنند به نظر شما نقاط مثبت و منفی این موضوع چیست؟

نکته مثبت این موضوع این است که ایران کشوری خانواده دار و خانواده دوست است و وابستگی به یکدیگر در ایران بیشتر است و حس همبستگی بیشتری در میان اعضای خانواده های ایرانی وجود دارد اگرچه این وابستگی و ارتباط بیشتر مثبت است اما همین باعث افزایش برخوردهای بین افراد است و هرچه غلظت وابستگی ها بیشتر باشد می تواند مشکلاتی ایجاد کند حتی افراد میانسال در ایران متاسفانه روحیات بچه گانه ای دارند و حتی تا سنین بالا می خواهند والدین به مشکلات آنها رسیدگی کنند و حتی خود والدین در این بین با دخالت خود اوضاع را گاهی بدتر می کنند.

در فرهنگ غربی جوانان امروز را نسل بوم رنگ می دانند چرا که مانند بوم رنگ، والدین فرزندان خود را در سنین پایین مستقل به بار می آورند اما همین فرزندان پس از چند سال به والدین خود پناه می آورند که پذیرش آنها از سوی والدین با مشکلات بسیاری روبه رو است؛ والدین توان این حمایت را ندارند اما فرزندان نیازمند حمایت آنها هستند چرا که وضعیت اقتصادی در همه کشورها با چالش ها و مسائل خود روبه رو است.

در خصوص کودک آزاری نگاه شما به وضعیت ایران چگونه است؟

کودک آزاری مشکل جدیدی نیست بلکه آگاهی و شناخت مردم نسبت به این پدیده بالاتر رفته است؛ اگر تحقیقی در این زمینه انجام شود به این نتیجه می رسیم که آمار آن یا بالا نرفته و یا اینکه به آن شدتی که فکر می کنیم افزایش نداشته است چرا که این موضوع در قدیم هم وجود داشته اما در مورد آن صحبت نمی شده است.

حتی اگر به دوران کودکی افرادی که امروزه دچار تنش های عصبی و خشونت هایی در خانواده و با فرزندان خود هستند، نگاهی داشته باشیم در اغلب موارد ریشه های کودک آزاری را در بچگی آنها می بینیم چرا که برخی از آنها تحت خشونت و کودک آزاری بزرگ شده اند؛ کودک آزاری یک بیماری روانی است که از گذشته های دور تاکنون وجود داشته و مانند مسائلی مثل آلودگی هوا یا دیگر موضوعات اجتماعی و اقتصادی نیست که به تازگی به وجود آمده باشد.

در گذشته بیشتر کودک آزاری به شکل ازدواج زودهنگام بوده است و آزار رساندن پدر به فرزندان خود چندان مرسوم نبود؛ فردگرایی در جامعه ریشه کودک آزاری های امروزی است ؛ هیچ وقت نمی توان آمار آزار رساندن به کودکان از هر نظر اعم از جسمی، روانی و جنسی را به صفر رساند و تنها راه کاستن از این امر آگاهی رساندن به کودکان و خانواده هاست.والدین باید نشانه های کودک آزاری را بشناسند؛ توانمندسازی کودکان در این مسئله بسیار مهم است، باید از ابتدا به او محافظت از خود و بدن خود را آموزش داد و باید حریم بدن و حریم خصوصی را به کودکان یاد داد در این زمینه نقش معلمان، والدین و حتی همسایه ها بسیار موثر است.

به نظر شما آیا آسیب های جامعه ایران به دلیل مغفول ماندن از حوزه علوم انسانی نیست و آیا توجه کافی به مباحث جامعه شناسی در ایران شده است؟

جامعه شناسی نمی تواند از آسیب های اجتماعی پیشگیری کند؛ آسیب های اجتماعی در نبود توازن لازم بین عناصر مختلف اجتماع اعم از فرهنگ، سیاست، مذهب و اقتصاد و خانواده ایجاد می شود و اگر در تمام اینها تناسبی نباشد قطعا آسیب ها بیشتر دیده می شود و هرچه نابرابری اجتماعی و اقتصادی در یک کشور بالاتر باشد میزان قتل و جرایم بالاتر می رود و جرم و جنایت تنها در اقشار فقیر وجود ندارد بلکه زمانی که نابرابری های اجتماعی بیشتر می شود بزهکاری و جرایم ثروتمندان هم بیشتر می شود حتی در بین کشورهای ثروتمند هم اگر دقت شود آنها که نابرابری اجتماعی در آنها پایین تر است قطعا میزان جرایم آنها پایین تر است اگر یک جامعه ای فقیر باشد اما این فقر مختص همه افراد آن باشد میزان جرایم چنین جامعه ای پایین است موضوع این نیست که جامعه ای فقیر است یا غنی بلکه موضوع چگونگی تقسیم فقر یا ثروت است، اگر فقر یا ثروت به طور یکسان تقسیم شده باشد حتی در چنین جامعه ای میزان جرایم پایین خواهد بود.

جامعه شناسی در جامعه ای معنا می یابد که آن جامعه، جامعه ای دموکرات باشد و دموکراسی در آن وجود داشته باشد؛ دموکراسی به معنای وجود انتخابات نیست بلکه به معنای سوال از پایین و جواب از بالا باشد بدین معنا که افراد آن جامعه بتوانند بپرسند، انتقاد کنند، پیشنهاد دهند یا راه حل ارائه دهند، جامعه شناسی در جامعه ای ارزشمند است که نتایج تحقیقات در آن به کار گرفته شود و در ایران بودجه های بسیاری برای مباحث جامعه شناسانه وجود دارد و طرح ها و مطالعات بسیاری در آن صورت می گیرد و جامعه شناسان قابلی در ایران داریم که مطالعات جدی و با کیفیتی انجام می دهند اما متاسفانه توجه کافی و لازم به این افراد نشده است و اگرچه مطالعات صوری و بی کیفیت هم گاهی دیده می شود اما رابطه لازمی که باید بین علم و قدرت وجود داشته باشد هنوز وجود ندارد.

   #خانواده #کودک آزاری #کانادا #دموکراسی #دانش آموزان #اشتغال #قتل #استقلال #ازدواج #ریشه یابی

محتوای خبر «افزایش بحران های مردانه در ایران/کودک آزاری ها افزایش نیافته است» را در سایت «ایمنا» ببینید