خرید سکه کلکسیونی
تاریخ دریافت خبر:

گروه بین الملل: «رهبران الازهر» عنوان مطلبی است که هر هفته با هدف آشنایی با مشایخ الازهر مصر منتشر می شود. در این شماره با سه تن دیگر از علمای بزرگ الازهر مصر آشنا خواهیم شد.

10. الشیخ أحمد الدمنهوری
أحمد عبد المنعم بن صیام مشهور به دمنهوری دهمین شیخ الازهر مصر و دارای مذهب شافعی است که به مدت نه سال ریاست الازهر را برعهده داشت.
وی در دوران کودکی قرآن کریم را فرا گرفت و پس از حفظ قرآن رهسپار قاهره شد. دمنهوری در نوجوانی و در شرایطی که نسبت به سایرین بسیار کم سن و سال تر بود وارد الازهر شد و به سرعت توانست علوم متداول دینی را فراگیرد.

دمنهوری با شاگردی در محضر علمای طراز اول الازهر فقه مذاهب اربعه را آموخته و توانست اجازه اجتهاد در فقه مذاهب اربعه را به دست آورد.
وی مدرس زبردستی در علوم مختلف از جمله تفسیر، حدیث، اصول، هندسه و فلک، منطق و فلسفه بود و علم طب را به خوبی می دانست.

ریاست الازهر
دمنهوری پس از شیخ السجینی به مدت نه سال ریاست الازهر را برعهده داشت. مصطفی احمد خان خلیفه عثمانی بسیار به او علاقه داشت و در مسائل مختلف علوم ریاضی و فلک از وی بهره می برد. دمنهوری نسبت به امر به معروف و نهی از منکر بسیار حساس بود و همواره تلاش می کرد تا سخن حق را بر زبان جاری سازد.

تألیفات
از دمنهوری تألیفات فراوانی به یادگار مانده است مانند:
1. حلیة اللّب المصون فی شرح جوهر المکنون که کتابی در علم بلاغت است و محور درسی علم بلاغت در مدارس علوم دینی بود.
2.ایضاح المبهم من معانی السلم در علم منطق
3. نهایة التعریف بأقسام الحدیث الضعیف در علم حدیث
4.سبیل الرشاد إلى نفع العباد در علم اخلاق
5. القول الصریح فی علم التشریح در علم طب

11. الشیخ أحمد العروسی
أحمد بن موسى بن داود أبو الصلاح العروسی یازدهمین شیخ الازهر مصر و پدر محمد بن أحمد العروسی چهاردهمین شیخ الازهر است که به ریاست الازهر برگزیده شد.
عروسی علوم دینی را در روستای خود آغاز کرده و پس از حفظ قرآن کریم و فراگیری ریاضیات، منطق و علم فلک، به مسلک صوفیه علاقه پیدا کرده و ملازم مصطفی البکری شد تا آنجا که برخی از اذکار را از وی آموخت. سپس به الازهر رفت و صحیح بخاری، تفسیر بیضاوی، مختصر ابن أبی جبرة والشمائل النبویة ترمذی و الجامع سیوطی را فراگرفت.

وی بسیاری از کتب اهل سنت را تصحیح کرد و به طلاب توصیه می کرد که از فراگیری سطحی دروس پرهیز کنند و تمام تلاش خود را برای فهم و تعمّق در دین به کار گیرند.

ریاست الازهر و مواضع عروسی
بعد از فوت دمنهوری، در سال 1192 ه.ق شیخ عروسی به ریاست الازهر انتخاب شد. وی در جریان گرانی اجناس ضروری زندگی و افزایش شکایت های مردم در زمان حسن پاشا حاکم عثمانی، به دیدار پاشا رفت و پس از صحبت های فراوان با وی قیمت نان، گوشت و روغن کاهش یافت.

تألیفات
عروسی با آنکه تمام توان خود را برای تدریس صرف کرد اما تالیفات اندکی از وی به جا مانده است مانند:
1. شرح نظم التنویر فی إسقاط التدبیر للملوی در تصوّف
2.حاشیة على الملوی على السمرقندیة در علم بلاغت

12. عبد الله الشرقاوی
عبد الله بن حجازی بن إبراهیم الشرقاوی دوازدهمین شیخ الازهر مصر است که دارای مذهب شافعی و از تاثیرگذارترین رهبران الازهر به شمار می آید.
وی پس از فراگیری قرآن کریم و دروس مقدماتی علوم دینی به قاهره رفت و با ورود به دانشگاه الازهر دروسی همچون تفسیر، حدیث، علم کلام، اصول و فقه، ریاضیات، ادبیات عرب و ... را فراگرفت. به دلیل علاقه به صوفیه ملازم شیخ کردی از بزرگان صوفیه شد و روحیه تصوّف در او مشهود بود.

ریاست الازهر و حمله فرانسوی ها
مدت ریاست شرقاوی بر الازهر در زمره مهمترین تاریخ این دانشگاه به شمار می آید زیرا در آن ایام مصر شاهد حمله فرانسوی ها بود. شرقاوی عضو شورای ده نفره ای بود که ناپلئون از وی برقراری عدالت میان مردم، رفع ظلم، اقامه حدود شرعی و ... را خواستار شد و مواضع وی نقش بسزایی را در حفظ و صیانت از الازهر داشته است.

اختلاف نظر پیرامون شخصیت شرقاوی
مواضع سیاسی شرقاوی در زمان حمله فرانسوی ها به موضوع مهمی در دوران ریاست و پس از ریاست وی تبدیل شده است. عده ای وی را به همکاری و موضع گیری همسو با فرانسوی ها متهم می کنند در حالی که برخی دیگر معتقدند که مواضع سیاسی شرقاوی برخاسته از علاقه وی به الازهر و تلاش برای صیانت از این نهاد دینی بوده است. با این وجود فرانسوی ها معتقدند که شرقاوی با سیاست و درایت توانست مردم مصر را از مصیبت های جنگی در آن ایام نجات دهد و از او به نیکی یاد می کنند.

پس از ورود فرانسوی ها به مصر و تشکیل دیوان کشوری از سوی ناپلئون برای رسیدگی به امور داخلی، شیخ شرقاوی به ریاست دیوان برگزیده شد و همزمان با ریاست الازهر، به ریاست حکومت قاهره نیز نائل آمد تا لقب «ذو ریاستین» را از آن خود کند.

تالیفات
از شرقاوی بیش از بیست عنوان تالیف به جا مانده که در ذیل به برخی از آنان اشاره می کنیم:
1. تحفة الناظرین پیرامون حاکمان و سلاطین مصر
2.حاشیه بر شرح التحریر در فقه شافعی
3.فتح المبدی شرح مختصر زبیدی
4.العقائد المشرقیة در خداشناسی

981/ب921/ک

لینک کوتاه: betanews.ir/news/470205

خبر فوق مربوط به رسانهرسا می باشد و جستجوگر هوشمند بتانیوز صرفا آن را بازنشر کرده است. مشاهده در سایت منبع : لینک مستقیم