تاریخ دریافت خبر: نظر بینندگان
تا به امروز مسابقه هایی با محوریت خانواده از شبکه های مختلف سیما پخش شده است؛ آثاری که معمولا در آنها اعضای یک خانواده با دیگر خانواده ها به رقابت می پردازند. «خانواده باحال» آخرین نمونه از این دست برنامه ها به کارگردانی و تهیه کنندگی علی هنرور است که از آذر امسال روزهای فرد، ساعت 21 از شبکه نسیم پخش می شود. در این مسابقه که فضای متفاوت و شادی نسبت به دیگر نمونه های آن دارد، شرکت کنندگان بدون محدویت سنی از میان زوج هایی انتخاب می شوند که به گفته تهیه کننده این مسابقه بتوانند در عین رقابت در آیتم های مختلف، فضای شاد برنامه را نیز حفظ کنند.

سرآغازِ خانواده باحال

علی هنرور، تهیه کننده و کارگردان برنامه های متعدد تلویزیونی است که آثاری نظیر «صبح بخیر ایران» و «تا جمعه» از آن جمله اند. او که تهیه کنندگی و کارگردانی خانواده باحال را نیز به عهده دارد در مورد شکل گیری ایده این برنامه و هدف آن به جام جم می گوید: وقتی پیشنهاد اولیه کار را ارائه کردم با استقبال شبکه های مختلف روبه رو شد. هدف اصلی ما ساخت یک مسابقه سرگرم کننده با حضور خانواده ها بود که در آن زوجین با گروه های دیگر رقابت کنند. مطابق این هدف مطالعاتی داشتیم و طرح های مختلفی را ارائه کردیم تا به آنچه می بینید، رسیدیم.

حمید پارسا که با علی هنرور، نگارش متن برنامه را به عهده دارد، همان راوی مسابقه است که بینندگان این برنامه با صدا و شوخی های او آشنا هستند. او که علاوه بر این در رادیو به عنوان نویسنده، گوینده و بازیگر فعال است در مورد طرح اولیه خانواده باحال، می گوید: فکر می کنم از حدود مهر سال گذشته، صحبت های اولیه در مورد این برنامه مطرح شد و ابتدا قرار بود که از شبکه سوم سیما پخش شود اما در نهایت به شبکه نسیم رسید و ما از چند ماه پیش کار را برای این شبکه آغاز کردیم.

وی در مورد نحوه نگارش متن مسابقه می گوید: متن قسمت های طنز کار را من می نویسم و قسمت های جدی تر را آقای هنرور. در این خصوص یک سری از اطلاعات اولیه را از خود خانواده ها می گیرم؛ مثلا این که همسر از چه می ترسد؟ به چه حساس است؟ یا خاطره خانم از روز خواستگاری چیست؟ این اطلاعات دریافتی را به زبان طنز در دل برنامه بیان می کنم. بقیه گفتارها را هم در زمان ضبط هر قسمت با توجه به موقعیت و صحبت های شرکت کنندگان مسابقه به طور بداهه می گویم.

نویسنده و راوی مسابقه می افزاید: در طرح اولیه که متعلق به شبکه سوم سیما بود، قرار بود که من جلوی دوربین اجرا کنم اما در نهایت به این شیوه اجرا رسیدیم و امروز که به آن فکر می کنم از این اتفاق راضی هستم.

تفاوت های خانواده باحال

یکی از ویژگی های جالب مسابقه خانواده باحال که آن را از نمونه های پیشین خود متمایز می کند؛
عدم حضور یک شخص به عنوان مجری در مقابل دوربین برنامه است. به نظر می رسد این شیوه که مدتی است در برخی دیگر از برنامه های سرگرم کننده سیما نیز شاهدش هستیم؛ در عین این که جذابیت خاص خود را دارد، مسابقه را از فضای شاد و رقابتی که یک مجری شناخته شده و محبوب می تواند در برنامه ایجاد کند، محروم می کند. هنرور در این باره توضیح می دهد : این مسابقه نوعی «ریلیتی شو» است و هر چه در آن اتفاق می افتد، تقریبا هماهنگ و از پیش تعیین شده نیست، پس این سبک از اجرا متناسب با فضای واقعی است که برنامه در پی ایجاد آن است. سعی کردیم با این شکل جدید کمی فضا را برای شرکت کنندگان و بینندگان صمیمی تر کنیم. این موضوع کار را در برخی موارد سخت تر و در بعضی شرایط جذاب تر می کند. در مورد جذابیت البته بینندگان باید نظر دهند که این سبک را می پسندند یا خیر اما به نظر من امتحان کردن این تغییر، ارزشش را داشت. به نظرم چنین مسابقه ای چندان در قاب تلویزیون آشنا نیست و تفاوت هایی زیادی میان این برنامه و دیگر برنامه ها وجود دارد تا جایی که بیننده در هنگام تماشا بیشتر احساس می کند به تماشای یک فیلم خانوادگی نشسته است تا مسابقه تلویزیونی.

او اضافه می کند: البته با توجه به این که طرح ما بیش از یک سال پیش مطرح شد در این مدت برخی از دوستان چنین شیوه روایتی را در دیگر برنامه ها امتحان کردند و نمی توان گفت در این مورد نوآوری کرده ایم.

استقبال مخاطبان

تهیه کننده خانواده باحال درباره استقبال مخاطبان از این مسابقه اظهار می کند: قطعا برنامه پر از کاستی است اما خدا را شکر تا به امروز با استقبال مردم روبه رو شده است و این مساله به ما انرژی خوبی می دهد که در ادامه نواقص خود را برطرف کنیم. بازخوردهایی که در این مدت از مخاطبان گرفته ایم، برایمان غیرقابل تصور بود. مسابقه بشدت برای قسمت های آتی متقاضی دارد و به همین دلیل متاسفانه نمی توانیم پاسخگوی همه خانواده های علاقه مند به شرکت در برنامه باشیم.

او درباره محتوای نظرهای دریافتی می گوید: کار من برنامه سازی است و تجربه کرده ام که مخاطبان ما بدون رودربایستی حرف خود را می زنند. تا به حال ایراد جدی از برنامه گرفته نشده است و بازخوردهای مثبتی دریافت کرده ایم و از این حیث می توانم بگویم با دیگر برنامه ها قابل قیاس نیست. البته به نظر خودم، مهم ترین ضعف این کار تولید و پخش همزمان است که گاهی دقت را از ما سلب می کند.

گزینش شرکت کنندگان

هنرور در مورد شیوه انتخاب علاقه مندان به شرکت در برنامه می گوید: به ترتیب ثبت نام، از متقاضیان برای شرکت در یک جلسه دعوت می کنیم. در آن جلسه پس از گفت وگو، پر کردن فرم و دریافت مشخصات آنان، شرکت کنندگان مناسب را غربال می کنیم.

او درباره معیارهای اصلی گزینش اضافه می کند: هماهنگی خانواده موردنظر با زمان ضبط برنامه از مهم ترین عوامل است. معیار دیگر همان اسم برنامه است، یعنی خانواده باحال. در واقع شرکت کنندگان باید بتوانند شور و هیجان را به بینندگان منتقل کنند. برای ما برد و باخت در مسابقه ملاک انتخاب نیست و اساسا به آن توجه نمی کنیم؛ در هر قسمت یک برنده انتخاب می شود ولی برنده اصلی خانواده ای است که مردم به آن رای می دهند و خانواده باحال هفته می شود و به مرحله فینال راه پیدا می کند.

دشواری های یک خانواده باحال

فضای واقعگرایانه مسابقه، فیلمبرداری در فضای آزاد و همچنین عدم حضور مجری در برنامه که گاهی می تواند نقش یک راهنما را برای شرکت کنندگان ایفا کند از مواردی است که کار را برای سازندگان چنین برنامه هایی دشوار می کند.

هنرور در مورد این دشواری ها توضیح می دهد: نسبت به ضبط برنامه های استودیویی شرایط بسیار سختی بر ضبط این مسابقه حاکم است. در این فضا ما خیلی زود نور را از دست می دهیم و این برای ضبط مشکل آفرین است. به دلیل آن که برنامه در فضای آزاد و هوای سرد ضبط می شود برایمان بسیار جالب است که شرکت کنندگان صبوری می کنند و تا انتها با ما می مانند.

او ادامه می دهد: متاسفانه ضبط همز مان کمی دست ما را بسته است و یکی از عواقب این مساله این است که بازی ها برای شرکت کنندگان بعدی لو می رود. به همین دلیل وادار شدیم در اتاق فکر برنامه به تغییر طراحی بازی ها فکر کنیم که در صورت تکرار نیز مشکل ساز و بدون جذابیت نشود. در این تغییرات شیطنت هایی کرده ایم که به نفع خود برنامه از آنها استفاده خواهیم کرد. در حقیقت شرکت کنندگانی که در قسمت های جدید وارد برنامه می شوند، خیال می کنند از همه چیز خبر دارند اما طی برنامه شگفت زده و غافلگیر خواهند شد. در همین سری نیز شاهد تغییر در آیتم ها خواهیم بود که به بامزه تر و در عین حال جدی تر شدن برنامه کمک می کند.

سرنوشت خانواده با حال

همان طور که اشاره شد، طبق گفته تهیه کننده برنامه، ضبط خانواده با حال تقریبا همزمان با پخش در حال انجام است و در عین حال هر روز علاقه مندان زیادی برای شرکت در این برنامه نام نویسی می کنند. پرسش این است که ضبط برنامه تا کی ادامه پیدا خواهد کرد و آیا نوبت به همه متقاضیان می رسد؟ هنرور در پاسخ می گوید: این مجموعه قرار بود 26قسمت باشد ولی تصمیم بر آن است که تا عید ادامه پیدا کند؛ البته در این مورد منتظر دستور مدیر شبکه هستیم. در این صورت سعی می کنیم طبق بازخوردها تغییرات لازم را در سری جدید اعمال کنیم و سطح کیفی برنامه را تا جای ممکن بالا ببریم. همان گونه که گفتم همز مانی پخش و ضبط ما را با آسیب هایی مواجه کرده است و به همین دلیل به دنبال آن هستیم که در صورت ادامه برنامه، ابتدا زمانی را به ضبط اختصاص دهیم و سپس برنامه را روی آنتن ببریم.

خانواده، اولویت شبکه نسیم

قائم مقام شبکه نسیم نیز در مورد این برنامه به جام جم می گوید: برنامه های شبکه نسیم بر محور نشاط و سرگرمی بنا شده اما در همین بستر تولید محتوا و پیام هایی که نیاز جامعه امروز است، برای شبکه اهمیت فراوانی دارد. سعی داریم در قالب برنامه های سرگرم کننده، این محتوا و پیام را بیان کنیم. یعنی شاید بتوان گفت از پس فضای شاد و سرگرم کننده برنامه ها، جدی ترین محتوا و پیام های ارزشمند برای خانواده ها از شبکه نسیم قابل دریافت است.

علی اکبر کاظمی می افزاید: در این میان، ساخت برنامه هایی در جهت تحکیم بنیان خانواده و ایجاد مودت و همکاری میان زوج ها، رفع کدورت و کمک به حل مشکلات خانوادگی و ایجاد تمایل در فرزندآوری اولویت و در دستور کار شبکه نسیم است. نمونه های آن برنامه هایی مثل «خانواده باحال»، «کودک شو» و «وقتشه» است که محور همگی، خانواده است. خانواده باحال، فضای شادتری نسبت به دو برنامه دیگر دارد و از ویژگی های این برنامه سادگی است؛ یعنی در عین جذابیت و جذب مخاطب، ساده، روان، باورپذیر و واقعی است. به نظرم خانواده باحال از نظر سادگی می تواند الگوی برنامه سازی در تلویزیون باشد؛ زیرا با وجود جذابیت جزو برنامه هایی نیست که برای تهیه و تولید آن هزینه های بیهوده صرف شده باشد.

کاظمی در مورد تولید سری جدید اضافه می کند: ضبط این برنامه همچنان ادامه خواهد یافت؛ البته در سری آینده تغییراتی را در بازی ها شاهدیم که در خدمت به روزتر شدن برنامه و جذابیت بیشتر آن است. تداوم تولید چنین برنا مه ای به دلیل آن است که مطابق با نیاز مخاطبان است، مخاطبانی که تا به امروز با برنامه همراه شده اند و نظرات منعکس شده از آنان در فضای مجازی نشان می دهد که از برنامه استقبال کرده اند.

بازدید 8 میلیونی در فضای مجازی

حمید پارسا، نویسنده و راوی خانواده باحال، بهبود برنامه را در گرو دریافت نظر از مخاطبان می داند و اظهار می کند که دوست دارد مردم نظراتشان را با آنها در میان بگذارند تا در جهت بهتر شدن اثر از آنها استفاده کند. او همچنین در مورد دیده شدن مسابقه، به انتشار قسمتی از برنامه در شبکه های اجتماعی مجازی اشاره می کند و می گوید: یک اتفاق جالب که برای «خانواده باحال» افتاد این بود که فیلم قسمتی از برنامه در شبکه های اجتماعی مجازی پخش شد و فکر می کنم حدود هفت میلیون و 800 هزار بار در 2300 کانال بازدید شد.

نوشین مجلسی

   #خانواده #شبکه نسیم #فضای مجازی #تلویزیون #همسر #رادیو